Tip over verbondenheid met Materie

Maak eens een voel-wandeling

door Marijke Sluijter

De tastzin is ons eerste en daardoor misschien wel belangrijkste zintuig, maar in de westerse materiële en intellectuele cultuur ook het meest verwaarloosde. Schoolse kennis vindt doorgaans uitsluitend via visuele en auditieve overdracht plaats. Om iets grondig te verkennen zijn je ogen en oren echter niet genoeg. En dat weet ieder kind. De reflex om iets dat je niet kent op te pakken is zo groot dat kinderen regelmatig “niet aanraken!” horen. Dat is jammer, want zo missen ze een belangrijke schakel waarmee ze de wereld zouden moeten verkennen.

Zeg eens wat vaker: “Aanraken mag!”

  • Maak een voelwandeling. Als je een volgende keer met kinderen door het bos of park loopt, raak dan eens alles wat de aandacht trekt aan: het mos, de boomstammen, het gras, de blaadjes, eikels, kastanjes en (voorzichtig!) de paddenstoelen.  Als je dit geregeld doet scherp je de tastzin. De tastindrukken die je in de natuur kunt opdoen zijn immers veel intenser dan wat je in een doorsnee huis tegenkomt, met oneindig veel uiterst subtiele nuances.
  • Verwen elkaar. Kriebel elkaar eens zachtjes in de haren, streel eens over iemands wang, krab eens voorzichtig iemands rug.  Of kneed eens iemands arm, handen en vingers alsof je een tube tandpasta uitknijpt.
    Zo ontdekken kinderen spelenderwijs wat zijzelf of een ander plezierig vinden, en wat niet. Het is een  belangrijke ontdekking dat niet iedereen hetzelfde fijn vindt!
    Als ze dit regelmatig mogen doen worden ze gevoeliger voor subtiele wensen van anderen en leren ze zorgzaam met een ander om te gaan. Het empatisch vermogen wordt getraind.
    En het kind dat aangeraakt wordt krijgt de aandacht die het nodig heeft, ervaart de eigen grenzen en leert aan te geven wat het graag wil en wat het niet prettig vindt.
  • Leer met je tastzin. Laat kinderen eens schrijven in zand, op schuurpapier, in scheerschuim of met vingerverf. Of laat met een vinger woorden of sommen op elkaars hand of rug ‘schrijven’ en raden. Bedenk hoe je kinderen aardrijkskunde- of geschiedeniskennis met hun tastzin, en ook met hun reuk- en smaakzin, zou kunnen laten verkennen.
    Want hoe meer zintuigen bij het verwerven van nieuwe vaardigheden worden ingeschakeld, hoe sneller en beter patronen in het lichaam verankerd raken. En dat is fijn, want leren doe je niet met je hoofd, maar met je hele lichaam.

Over de auteur van deze tip

De ontwikkeling van mensen en de mensheid fascineert me. Ik vraag me altijd af wat er nodig is om een leerblokkade te overwinnen, wil weten wat iemand tegenhoudt om volledig tot bloei te komen en wat er nodig is om weer bij de levensstroom aan te haken.

Mijn werk als projectleider en coördinator bij Stichting Universele Opvoeding en het hoofdredacteurschap van Educare geven mij de kans om op die vraag een veelvoud aan antwoorden te krijgen.

Enkele keren per jaar geef ik cursussen aan leerkrachten, yogadocenten, kindercoaches en -therapeuten over aanraakspel en tekenen om de ontwikkeling van kinderen te ondersteunen.

Ik schreef toen ik in de jaren zeventig op Aruba woonde samen met Jacqueline van Ommeren ‘Educreation; hoe kinderen leren spreken, rekenen, schrijven en lezen in verbinding met zichzelf, de ander en de wereld’.

Terug in Nederland hielp ik babymassage in Nederland geaccepteerd te krijgen om de band tussen ouder en kind te versterken.

In 2002 introduceerde ik Onderlinge Kindermassage, een trend die uit Zweden kwam. Hierover schreef ik het boek ‘Aanraken, een levensbehoefte’. In april 2016 komt het uit in het Frans.

Momenteel geef ik aan leerkrachten, docenten van HVO en pedagogische opleidingen, kinder- of gezinscoaches en kindertherapeuten cursussen Zinvol Tekenen met Kinderen. Dit zijn communicatieve tekenspellen om het contact met kinderen te verdiepen. Ze werken in op de ontwikkeling van de cognitieve, emotionele en sociale intelligentie.

Om ouders, opvoeders en leerkrachten aan te moedigen meer met kinderen te gaan tekenen ontwikkelde ik in 2014 de ‘Droedel-App”: 52 tips voor een wekelijkse droedel.

Droedelen is gedachteloos bewegen op papier als ontspanningsmoment. Je hoeft niet je best te doen om het mooi te maken, want dat is niet het doel. Maar vaak wordt het mooier dan je dacht. En, kinderen doen graag met je mee!

Reageer op deze tip

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.